STOK VE DEPO
Stoklar Neden Sürekli Büyür? Stok Azaltma Rehberi
Stokların büyümesi yalnızca fazla satın alma problemi değildir. Hatalı talep tahmini, güvenlik stoğu kurallarının tanımsız olması, üretim planının sık değişmesi, minimum sipariş miktarları, yavaş hareket eden ürünler ve sistem stoklarına güvensizlik birlikte stok şişmesine neden olabilir.
01PROBLEM NASIL GÖRÜNÜR?
Yaygın belirtiler
- Satış aynı kalırken stok değeri yükseliyor
- Yüksek stok olmasına rağmen malzeme eksikliği yaşanıyor
- Yavaş hareket eden ve son kullanma riski taşıyan stoklar artıyor
- Satın alma kararları sistem yerine kişisel listelerle veriliyor
02SEMPTOMUN ALTINDA
Olası kök nedenler
Kesin neden saha ve veri incelemesiyle doğrulanmalıdır. Benzer görünen iki işletme probleminde farklı başlangıç noktaları bulunabilir.
- 01ABC/XYZ ve tüketim davranışına göre stok politikası olmaması
- 02Güvenlik stoğu ve sipariş noktalarının sezgisel belirlenmesi
- 03Plan değişikliklerinin satın alma ve üretime geç yansıması
- 04Negatif stok ve sayım farkları nedeniyle sisteme güvenilmemesi
- 05Ürün yaşam döngüsü ve yavaş hareket yönetiminin yapılmaması
İŞLETME ETKİSİ
Sorun neden yalnızca ilgili departmanın konusu değildir?
Fazla stok nakdi kilitler, depolama ve finansman maliyeti oluşturur; buna rağmen kritik malzeme eksikleri teslimatı durdurabilir. Stok seviyesi ile hizmet seviyesi birlikte yönetilmediğinde azaltma girişimleri de yeni eksiklere yol açabilir.
İNCELEMENİN VERİ TABANI
Hangi veriler birlikte görülmeli?
- Stok miktarı, değeri ve hareket tarihi
- Satış/tüketim hızı ve değişkenliği
- Açık sipariş, termin ve minimum sipariş miktarı
- Güvenlik stoğu, sipariş noktası ve tedarik süresi
- Yavaş, ölü ve son kullanma riski taşıyan stoklar
03AKSİYON YAKLAŞIMI
Analizden çalışan sisteme.
Çözüm yalnızca öneri olarak kalmaz; pilot uygulama, veri kontrolü ve sahiplik modeliyle işletmenin günlük işleyişine bağlanır.
Malzemeleri değer ve hareket davranışına göre sınıflandırırız
Hizmet seviyesiyle uyumlu stok politikaları tasarlarız
Satın alma ve planlama karar ekranlarını kurarız
Yavaş stok aksiyonlarını sorumlu ve tarih bazında izleriz
PROJE ÇIKTILARI
Çalışma sonunda ne kalır?
Kapsam ön analiz sonrasında netleşir. Amaç, işletmenin kullanabileceği somut karar ve uygulama araçları üretmektir.
- Stok yaşlandırma ve hareket analizi
- ABC/XYZ sınıflandırması
- Stok politika matrisi
- Satın alma ve yavaş stok aksiyon paneli
05SIK SORULANLAR
Stoklar sürekli büyüyor hakkında.
Kontrolsüz azaltma yol açabilir. Doğru yaklaşım, ürün ve malzeme davranışına göre hizmet seviyesiyle uyumlu stok hedefi belirlemektir.
Tek bir gün sayısı bütün ürünler için doğru değildir. Ürün yaşam döngüsü, tedarik süresi, mevsimsellik ve kullanım ihtimali dikkate alınmalıdır.
Ön analiz yapılabilir; ancak kalıcı kararlar için işlem sırası, depo transferi, üretim sarfı ve sayım süreçlerindeki veri hataları düzeltilmelidir.
ÖN ANALİZ
Sorununuzu anlatın